Impact maken door eerst te luisteren, en dan te handelen

Als jonge communicatieprofessional kijk je misschien met een frisse blik en beter ontwikkelde digitale antennes naar wat er online in de samenleving speelt. Ik was het niet gewend om hier op een gestructureerde manier naar te kijken, maar zag wel snel het belang van het verbinden van signalen uit verschillende informatiebronnen zoals nieuws, sociale media en reacties van inwoners. Om daar vervolgens betekenis aan te geven.

Die manier van kijken paste ik toe in mijn opdracht bij de gemeente Amersfoort met als doel het ontwikkelen van een werkwijze voor omgevingsanalyse.

Wat mij opviel, was dat er veel losse signalen binnenkwamen: nieuwsberichten, sociale media berichten, mails van inwoners, reacties bij het klantcontactcentrum en niet te vergeten de signalen die de gebiedsmanagers van dag tot dag direct in hun buurt oppikken. Maar niemand overzag het geheel. Er was geen structurele manier om te duiden wat er speelde en wat dat betekende voor communicatie en beleid.

Ik ben gestart met een simpele vraag: wat weten we eigenlijk over hoe inwoners reageren op wat we als gemeente doen?

Vanuit die nieuwsgierigheid ging ik aan de slag met het opzetten van omgevingsanalyses. Niet als rapportje achteraf, maar als strategisch instrument. Door het ontwikkelen van formats en het opzetten van dashboards konden collega’s op één plek inzicht krijgen in wat online gezegd werd over hun opgave. Het doel was niet om alles te meten, maar om de signalen beter te begrijpen.

Bij gevoelige dossiers, zoals opvanglocaties of verkeersmaatregelen, was mijn ervaring dat discussies vaak online al eerder begonnen dan intern werd gedacht. Door die signalen eerder zichtbaar te maken, konden communicatieadviseurs hun aanpak aanpassen: beter uitleggen, eerder het gesprek aangaan of verwachtingen scherper managen.

Wat mij verraste, was hoe zonder grote aanpassingen vooruitgang gerealiseerd kon worden. Een grote verandering was niet nodig. Ook hoefde er geen nieuwe systemen te worden aangeschaft. De oplossing lag in structuur aan brengen, duiden en het gesprek openen. Toch maakte deze aanpak een groot verschil in hoe collega’s naar de signalen vanuit de gemeente gingen kijken. Omgevingsanalyse werd niet langer gezien als (reactieve) monitoring, maar als input voor strategisch communicatieadvies.

Reacties vanuit de organisatie

De nieuwe manier van werken bleef niet lang onopgemerkt. Collega’s gaven aan dat de omgevingsanalyses hen hielpen om beter onderbouwde communicatiekeuzes te maken en minder verrast te worden door reacties uit de stad. Ook het management kreeg meer inzicht in wat er speelde en waar risico’s of kansen lagen.

“De omgevingsanalyse die Floris heeft ontwikkeld, helpt onze communicatieadviseurs in hun advisering over wat nodig is op het gebied van communicatie over en participatie rondom een specifieke opgave. Uit de omgevingsanalyse blijkt namelijk wat het sentiment is, en aan welke informatiebehoefte is. Met deze informatie zijn gerichtere keuzes makkelijker te maken”, Iris van Veen, teammanager communicatie gemeente Amersfoort.

Wat het SchaalX Communicatie Traineeship hierin heeft betekend

Het Communicatie traineeship gaf mij veel handvaten om op een goede manier invulling te geven aan deze rol. De kennis uit masterclasses, de aandacht voor vaardigheden en de persoonlijke begeleiding en coaching hielpen mij om niet meteen in de actie te schieten, maar eerst scherp te krijgen wat er nodig was.

Zo heb ik veel gehad aan de crisiscommunicatie masterclass, waarin omgevingsanalyses een belangrijke rol spelen. Deze training hielp mij om te begrijpen hoe signalen, sentiment en context samenkomen op momenten dat de druk hoog is.

De masterclass ‘Impact maken op de werkvloer’ door Talent Academy Group zette me aan het denken over mijn rol als jonge communicatie professional. Hoe voeg ik waarde toe in een bestaande organisatie.

In gesprekken met mijn coach, Ment Kuiper, leerde ik vooral het belang van goed uitvragen. Eerst begrijpen wat de opdracht is, waar de behoeften en frustraties liggen, wat er al gebeurt en wat realistisch is. Pas daarna handelen en ontwikkelen. Die aanpak en manier van werken heeft mij geholpen om mijn ideeën te laten landen en echt verschil te maken.

Kleine stappen, zichtbare impact

Mijn ervaring bij de gemeente Amersfoort laat zien dat impact maken soms heel praktisch gerealiseerd kan worden. In dit geval door het verbinden van losse puzzelstukjes, het stellen van de juiste vragen en het bieden van overzicht en inzicht.
Juist daarin kunnen jonge communicatie professionals verrassend veel waarde toevoegen.
Met hun frisse blik, aanstekelijke energie en analytisch vermogen en de ruimte om anders te kijken. Niet door harder te roepen, maar door beter te luisteren.

Als young professional breng je niet alleen frisse ideeën mee, maar ook de drive om ze daadwerkelijk tot leven te brengen. En juist daar ontstaat impact. Ook een professional nodig die direct impact maakt? SchaalX staat klaar.